Pregnancy

อัลตร้าซาวด์ บอกอะไรได้บ้าง

9 เดือน แห่งการรอคอย   ลูกจะเติบโตแข็งแรงมั้ย แล้วสมบูรณ์ปกติ หรือเปล่า? เป็นหญิง หรือชาย จะหายสงสัยได้ก็ต้องตรวจ “อัลตร้าซาวด์”  ทีนี้คุณแม่รู้จักอัลตร้าซาวด์ กันหรือยัง ว่าคืออะไร ตรวจแล้ว อัลตร้าซาวด์ บอกอะไรได้บ้าง MamyKid มาช่วยไขข้อข้องใจกันแล้ว

อัลตร้าซาวด์ คืออะไร ?

คือ คลื่นเสียงความถี่สูง ที่เกินกว่าหูมนุษย์จะได้ยิน (มากกว่า 20,000  เฮิซร์ต)  ในการวินิจฉัยโรค จะใช้ความถี่ประมาณ 2.0 – 7.5 เมกกะเฮิซร์ต โดยอาศัยหลักการทำงานของเสียง

เมื่อเปิดเครื่องอัลตร้าซาวด์ กระแสไฟฟ้าสลับ ที่ไหลเข้ามาภายในเครื่อง จะผ่านหัวตรวจซึ่งภายในมีผลึก จะเกิดการสั่นสะเทือน และ มีการปล่อยคลื่นเสียงความถี่สูง ออกมาจากหัวตรวจ ผ่านลงสู่ผิวหนัง เข้าไปยังอวัยวะภายใน ที่ต้องการตรวจ เมื่อเสียงกระทบเนื้อเยื่อต่างชนิดกัน ก็จะเกิดการสะท้อน และการดูดกลับของเสียงไม่เท่ากัน ในเวลาที่ไม่เท่ากัน ตามระดับความลึก ของเนื้อเยื่อนั้น ๆ และจะถูกแปลผล ให้ปรากฏเป็นภาพบนจอ

วัตถุประสงค์หลัก ของการตรวจอัลตร้าซาวด์ คือการตรวจประเมินสุขภาพ ของทารกในครรภ์ โดยสามารถแยกย่อย ประโยชน์ของการตรวจไ ด้ตามช่วงอายุครรภ์ มาดูกันว่า อัลตร้าซาวด์ บอกอะไรได้บ้าง

อายุครรภ์ วัตถุประสงค์ของการตรวจอัลตร้าซาวด์
6-8
สัปดาห์
ตรวจยืนยันการตั้งครรภ์, จำนวนทารก และดูการเต้นหัวใจ ตรวจภาวะตั้งครรภ์ ว่ามีความเสี่ยงต่อภาวะท้องนอกมดลูก-ท้องลม หรือไม่ ตรวจว่ามีเนื้องอกมดลูก หรือ ถุงน้ำรังไข่ ซึ่งอาจจะกระทบต่อการตั้งครรภ์ หรือไม่
10-14
สัปดาห์
ตรวจหาความพิการแต่กำเนิดชนิดรุนแรงบางอย่าง วัดความหนาของผิวหนังบริเวณต้นคอ  เพื่อช่วยในการตรวจคัดกรองความเสี่ยงกลุ่มอาการ  Down Syndrome
18-22
สัปดาห์
ตรวจความผิดปกติหรือความพิการของทารกอย่างละเอียด (Anomaly Scan) ตรวจการเจริญเติบโต และน้ำหนักตัวของทารก ตรวจตำแหน่งรก สายสะดือ และปริมาณน้ำคร่ำ
28-36
สัปดาห์
ตรวจความผิดปกติของทารกอีกครั้งก่อนคลอด ตรวจการเจริญเติบโต และน้ำหนักตัวของทารก ตรวจสุขภาพทารก, การหายใจ และการเคลื่อนไหว
อัลตร้าซาวด์ บอกอะไรได้บ้าง

ตรวจวินิจฉัยความผิดปกติของทารกในครรภ์ ได้หรือไม่

การตรวจด้วยคลื่นเสียงความถี่สูง เพียงครั้งเดียว อาจไม่สามารถวินิจฉัย ความผิดปกติของทารกในครรภ์ได้ ควรได้รับการตรวจติดตามเป็นระยะ โดยเฉพาะในกรณี ที่พบความผิดปกติของทารก  

อย่างไรก็ดี การตรวจความผิดปกติ ของทารกในครรภ์ สามารถดูได้จากการทำอัลตร้าซาวด์ 2 มิติ และควรทำช่วงอายุครรภ์ 18-22 สัปดาห์

อัลตร้าซาวด์บ่อย ๆ อันตราย หรือไม่?

จากข้อมูลที่มีอยู่ในปัจจุบัน ไม่พบว่าการตรวจอัลตร้าซาวด์ มีอันตรายต่อคุณแม่ และ ทารกในครรภ์ ทั้งในเรื่องของความพิการแต่กำเนิด พัฒนาการและการเจริญเติบโต โรคมะเร็ง โรคจิตเภท หรือ ความผิดปกติอื่นภายหลังการคลอด คุณแม่จึงสามารถมั่นใจ ในการตรวจอัลตร้าซาวด์ได้

การตรวจอัลตร้าซาวด์ สามารถตรวจความพิการได้ทุกอย่าง หรือไม่?

แม้การตรวจอัลตร้าซาวด์ จะไม่สามารถเห็นความผิดปกติ หรือความพิการทุกอย่างได้ แต่ด้วยความสามารถ และ ประสบการณ์ของแพทย์ผู้เชี่ยวชาญโดยส่วนใหญ่ จะสามารถตรวจความผิดปกติได้มากถึง 80-90 %

ข้อจำกัดที่ทำให้การตรวจอัลตร้าซาวด์ ไม่สามารถพบความผิดปกติได้ ประกอบด้วย การระบุชนิดของอวัยวะที่เกิดความผิดปกติ เช่น มือ – เท้า แขน – ขา ทางเดินหายใจ จะตรวจพบได้ยากมาก ท่าของทารกขณะการตรวจ (นอนคว่ำ ปิดหน้า หนีบขา) คุณแม่มีรูปร่างอ้วน หรือ ความผิดปกตินั้น เกิดขึ้นภายหลัง หรือ มีความชัดเจนมากขึ้น ภายหลังจากการตรวจอัลตร้าซาวด์ที่ทำไปในช่วงแรก คุณแม่จึงควรรับตรวจอัลตร้าซาวด์อย่างน้อยไตรมาสละ 1 ครั้ง (ทุก 3 เดือน)

อัลตร้าซาวด์ทีเดียวตอนใกล้คลอด ได้ หรือไม่?

หลายท่านเข้าใจผิด คิดว่าอยากประหยัด ไหน ๆ แล้วมาดูทีเดียวตอนอายุ 28 สัปดาห์ แบบนี้ผิด เพราะเด็กส่วนใหญ่หลัง 22 สัปดาห์กระดูกจะหนา ทำให้ดูอวัยวะยาก ดังนั้น ถ้าจะมาอัลตร้าซาวด์ แนะนำให้มาดูทันที ที่รู้ว่าตั้งครรภ์ หรือมาก่อนอายุครรภ์ 14 สัปดาห์ เพื่อ

  • ดูอายุครรภ์ที่แน่นอนก่อน เพราะผู้หญิงบางคน ประจำเดือนมาไม่แน่นอน ทำให้นับวันกำหนดคลอดไม่ได้
  • ดูดาวน์ซินโดรม หลังจากนั้นถ้าปกติดี อายุครรภ์ 18 – 22 สัปดาห์ ก็มาดูอวัยวะครบไหม ถ้าอวัยวะครบดี ก็มาดูอีกครั้งตอนอายุครรภ์ 28 – 32 สัปดาห์ การเจริญเติบโตเป็นอย่างไร มาดูความผิดปกติของกระดูก เป็นต้น

ผลตรวจเกิดความผิดพลาดได้หรือไม่

มีโอกาสผิดพลาดได้จาก สาเหตุหลัก ๆ คือ

  • อวัยวะของทารกไม่ได้ สร้างเสร็จสมบูรณ์ ตั้งแต่ในครรภ์ ความผิดปกติ จึงอาจเกิดตอนหลังคลอดได้
  • อวัยวะบางอย่างมันเล็กมาก บางอย่างมองไม่เห็น หรือ หัวใจ ถ้าเล็กกว่าครึ่งเซ็นต์ิเมตรก็มองไม่เห็น
  • อวัยวะของเด็กในท้องกับนอกท้องไม่เหมือนกัน
  • ท่าทางของเด็ก อาจบดบังการมองเห็นภาพอวัยวะต่างๆ ได้

การตรวจอัลตร้าซาวด์ ไม่ก่อให้เกิดอันตราย ต่อทารกและคุณแม่ แม้ว่าจะมีการตรวจซ้ำ หลายครั้งก็ตาม แต่กลับเป็นประโยชน์ ในการวินิจฉัยความผิดปกติของทารก และช่วยให้แพทย์ สามารถทำการตัดสินใจ ในการให้การรักษาได้ดีขึ้น ดังนั้นการตรวจอัลตร้าซาวด์ จึงเป็นสิ่งจำเป็น สำหรับหญิงตั้งครรภ์ทุกท่านค่ะ

ขอบคุณภาพจาก Freepik

Tags
Back to top button
Close